جمعه 13 خرداد 1300 / 3 ژوئن 1921 / 26 رمضان 1339 * كناره‌گيرى پسيان از امورات حكومتى كلنل پسيان بنا به فرمان تلگرافى احمد شاه ، از امورات حكومت كناره گرفت ولى همچنان در سمت فرماندهى قواى نظامى خراسان ابقا شد . 1 * برگزارى جشن تولد پادشاه انگليس در مشهد ضيافت شامى به مناسبت جشن تولد پادشاه انگليس ، در كنسولگرى انگليس در مشهد برگزار شد . در اين مراسم نجد السلطنه والى قانونى خراسان ، رئيس التجار 2 ، مقبل السلطنه 3 و ساير مقامات شركت داشتند . 4 * توقف خروج نظاميان روسى از آذربايجان روتشتين به نرمن وزيرمختار انگليس اطلاع داد به علت اوضاع ناآرام تهران به او دستور داده‌اند فعلا از تخليه كامل آذربايجان خوددارى كند ، ولى در صورت بهبود شرايط موجود ، كار تخليه از سرگرفته خواهد شد . روتشتين در ادامه اظهار داشت در حال حاضر شمار سربازان روسى و آذربايجانى مستقر در گيلان به يك هزار نفر هم نمىرسد . 5 * دعوت به مشاركت كمپانى استاندارد اويل در نفت ايران وزارت خارجه انگليس در مراسلات متعددى از شركت نفت ايران و انگليس خواست شركت آمريكايى « استاندارد اويل » را به مشاركت در امتياز « خوشتاريا » 6 دعوت كند . 7

--> ( 1 ) . تلگراف كلنل محمد تقى خان پسيان به صمصام السلطنه ، 10 / 5 / 1300 ، اسناد مؤسسه تاريخ معاصر ، شم 12 / 7768 . ( 2 ) . رضا مهدوى ( رئيس التجار خراسانى ) ، از بازرگانان و ملاكين درجه اول ايران و فرزند حاج ابو القاسم ملك التجار اصفهان است . وى در سال 1259 ش ، متولد شد . مدتى امتياز راه قوچان به مشهد را دارا بود ولى به اين كار توجه زيادى نكرد و آن را از دست داد . رضا مهدوى چند دوره نماينده مجلس بود . در دوره اول قانونگذارى از مشهد به نمايندگى مجلس انتخاب شد . در ادوار چهارم و پنجم از سبزوار وكيل شد و در دوره‌هاى ششم ، هفتم ، هشتم و نهم وكيل شهر مشهد بود . در مجلس مؤسسان نيز ، به خلع قاجاريه و به سلطنت رسيدن رضا خان رأى داد . مهدوى املاك زيادى در شيروان و سبزوار داشت و تعداد دهات او از يكصد و بيست پارچه ، تجاوز مىكرد . رضا مهدوى در سال 1320 ش ، درگذشت . ( سياستمداران ايران در اسناد بريتانيا ، ص 116 ؛ اسناد نصرت الدوله ، ج 1 ، ص 141 ؛ مدرس مجاهدى شكست‌ناپذير ، ص 94 ؛ كتاب نارنجى ، ج 1 ، ص 124 ) . ( 3 ) . مقبل السلطنه : عبد اللّه ميرزا دارا ( شاهزاده دارا ) فرزند محمد حسن ميرزا يمين السلطان است . وى در سال 1312 ق ، ملقب به « مقبل السلطنه » و در زمان سلطنت احمد شاه قاجار ، ملقب به « سردار حشمت » گرديد . سمت وى در دربار ، « كالسكه‌چىباشى » و نزد شاه « مقرب » بود . ( 4 ) . گزارش‌هاى كنسولگرى انگليس در مشهد ، ص 79 - 80 . ( 5 ) . جنبش ميرزا كوچك خان ، بنابر گزارش‌هاى سفارت انگليس ، ص 13 . ( 6 ) . در سال 1916 ميلادى ، خوشتاريا ، تبعهء روسيه ، امتياز نفت در پنج ايالت شمالى ايران را كه از امتياز 1901 دارسى مستثنى شده بود ، به دست آورد . در آن هنگام شمال ايران در اشغال قواى روسيه بود . ( م ) . ( 7 ) . APOC to Fo , 20 June 1921 ; minutes by Churchill , oilphant Lindsy , 3 , June 1921 ; Petroleun Dept to Fo , 21 June 1921 Fo / 31 / 6414 / 6361 , 7134 .